Vanaf 1 januari 2027 geldt een nieuwe afgifteplicht voor elektronisch afval
Bedrijven die structureel een grote hoeveelheid afgedankte elektrische en elektronische apparatuur (AEEA) hebben, moeten deze vanaf 1 januari 2027 verplicht afgeven aan erkende inzamelaars of gecertificeerde verwerkers. Het doel is om waardevolle materialen uit afgedankte apparaten niet verloren te laten gaan. Maar hoe gaan bedrijven op dit moment om met elektronisch afval?
Inspectieweek Circulaire Economie
Dat werd duidelijk tijdens de landelijke Inspectieweek Circulaire Economie, waarbij toezichthouders van de omgevingsdiensten samen met inspecteurs van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) ongeveer 300 organisaties bezochten. De controles richtten zich op de inzameling en verwerking van AEEA en op het vernietigingsverbod voor onverkocht textiel en schoeisel.
Wat zeggen de controles?
Uit de controles blijkt dat bedrijven elektronisch afval nog niet altijd de juiste bestemming geven. Zo zagen toezichthouders bij installatiebedrijven dat oude elektrische apparaten samen met metaalafval of restafval werden afgevoerd. Ook werd elektronisch afval buiten opgeslagen zonder bescherming tegen weersinvloeden.
Bij kringloopwinkels werd elektronisch afval wel apart gehouden. Daar werden elektrische apparaten echter gedemonteerd zonder de daarvoor benodigde certificering en vergunning. Ook werden apparaten voor demontage afgegeven aan een zorginstelling waar dit onderdeel is van de dagbesteding.
Uit gesprekken met de gecontroleerde bedrijven bleek bovendien dat de nieuwe afgifteplicht nog nauwelijks bekend is. Slechts één van de gecontroleerde bedrijven was bekend met Stichting OPEN, de organisatie die helpt bij de inzameling en recycling van afgedankte elektrische apparaten.
Wat gaat er 1 januari veranderen?
Elektrische apparaten bevatten waardevolle materialen die opnieuw gebruikt kunnen worden. Om te voorkomen dat deze grondstoffen verloren gaan, wordt het afgeven van elektronisch afval vanaf 1 januari 2027 wettelijk verplicht. Deze regel is opgenomen in het Besluit activiteiten leefomgeving (Staatsblad 2026, 339).
Voor wie geldt de afgifteplicht?
De plicht geldt voor bedrijven die in hun dagelijkse werkzaamheden geregeld apparatuur afdanken. Denk aan kringloopwinkels en reparatiebedrijven, metaalrecyclers en schroothandelaren, milieustraten, bouw- en schildersbedrijven, installatiebedrijven, grond-, weg- en waterbouwbedrijven, datacentra, laboratoria en ziekenhuizen. Ook apparatuur die bij particulieren thuishoort maar tijdens werkzaamheden wordt vervangen, zoals een cv-ketel die plaatsmaakt voor een warmtepomp, moet via de juiste route worden afgevoerd.
Waar kunt u terecht?
Er zijn drie mogelijkheden om elektronisch afval correct af te geven:
- bij een gecertificeerd verwerkingsbedrijf. Hier vind je een overzicht van deze verwerkers;
- bij een inzamelpunt van Stichting OPEN (Wecycle voor bedrijven), waar u apparatuur kunt inleveren of laten ophalen;
- bij een vergund inzamelbedrijf.
Onderdelen van apparaten mogen alleen worden gedemonteerd door bedrijven die daarvoor gecertificeerd en vergund zijn.
Ook gekeken naar textiel
Tijdens de inspectieweek onderzochten toezichthouders ook hoe bedrijven omgaan met onverkocht textiel. Sinds 19 juli 2026 geldt voor grote mode- en retailbedrijven in de Europese Unie een verbod op het vernietigen van nieuwe, onverkochte kleding en schoenen. Bij de gecontroleerde bedrijven zijn op dit onderdeel geen overtredingen vastgesteld: het textielbedrijf en de kringloopwinkels vernietigden geen textiel en gaven daar ook geen opdracht toe.
Bewustwording is belangrijk
De inspectieweek laat zien dat er nog veel te winnen valt bij het inzamelen en verwerken van elektronisch afval. Niet alleen door te controleren, maar ook door bedrijven te informeren over de regels en de mogelijkheden voor hergebruik en recycling. Door elektrische apparaten op de juiste manier in te zamelen en te verwerken, blijven waardevolle grondstoffen behouden. Zo dragen bedrijven bij aan een circulaire economie waarin we minder verspillen en meer hergebruiken.
